Wiele razy wspominałem o tym, że wszystko czego zaczynamy się uczyć, należy rozpatrywać od podstaw. Chcąc sensownie i skutecznie zbudować szałas, w pierwszej kolejności warto byłoby się zastanowić w jaki sposób namiot chroni nas przed warunkami atmosferycznymi. Znając właściwości ochronne sprzętu specjalistycznego, jesteśmy w stanie zbudować coś na jego wzór. Proste elementy jak to, że dzięki szczelnemu dachowi, lub dobrze izolującemu podłożu nasz komfort przebywania w takim szałasie znacznie wzrasta, znacznie pomagają nam przy teoretycznym rozplanowaniu takiego elementu. Wykorzystanie odpowiednich materiałów do budowy całej konstrukcji czy jej wykończenia ma kluczowe znaczenie odnośnie efektu końcowego. Kiedy zaczynamy widzieć, że coś jest nie tak i konstrukcja się nie sprawdzi, należy się zastanowić czym można zastąpić obecny budulec. "Modeli" szałasów jest wiele, aczkolwiek wszystkie konstrukcje mają taką samą zasadę, powinny chronić przed warunkami atmosferycznymi oraz izolować od podłoża. Do wykonania szałasu warto użyć tego co daje nam otoczenie, nie tracić czasu na ścinanie drzew, budowanie domków itp. Warto rozejrzeć się po otoczeniu czy gdzieś w pobliżu nie leży zwalone drzewo, pień, czy jakikolwiek budulec, który można wykorzystać, nie tracą przy tym cennego czasu i kalorii na niepotrzebną pracę. Możnaby wyróżnić coś jako priorytet podczas budowy szałasu, ale wszystko jest ważne.

Poniżej dodaję schemat jednej z podstawowych konstrukcji, jest prosty i szybki w budowie, a dobrze wykonany może zapewnić doskonałą ochronę na przeczekanie nocy.

Podział namiotów ze względu na ich zastosowanie

EKSPEDYCYJNE
Są one najbardziej wytrzymałe mechanicznie i najbardziej wodoodporne. Wyposażone są także w rozwiązania dostosowujące namiot do biwakowania w skrajnie niekorzystnych warunkach pogodowych, również zimą. W skład ich wyposażenia wchodzą zazwyczaj fartuchy śnieżne oraz wydajna wentylacja z możliwością jej całkowitego zamknięcia. Wentylację w tego typu namiotach umieszcza się zazwyczaj u góry aby była możliwość jej wykorzystania w wypadku zasypania namiotu śniegiem. Normą jest zastosowanie stelaża aluminiowego, aby konstrukcja była mocniejsza oraz aby waga namiotu była niższa. Szpilki także powinny być aluminiowe. Namioty te są zazwyczaj produkowane w jaskrawych kolorach aby były dobrze widoczne w wysokich górach przy słabej widoczności.

BIWAKOWE
Przeznaczone są do sporadycznych wypadów za miasto jak i na bardziej ambitne wyprawy trekkingowe. Powinny odznaczać się niską wagą, małymi rozmiarami po złożeniu oraz dużą wodoodpornością. Nie muszą być wykonane z tak dobrych materiałów jak namioty ekspedycyjne. Dla osób wybierających ten typ namiotu ważniejszy staje się komfort noclegu, dlatego też w namiotach biwakowych stosuje się mniejsze lub większe przedsionki.

RODZINNE
Bardzo komfortowe, o dużej przestrzeni mieszkalnej i dużym przedsionku. Idealne dla turystów stacjonarnych i zwolenników caravaningu. Ich waga nie ma większego znaczenia gdyż nie są noszone na plecach. Znaczenia nabiera dobra wentylacja i doświetlenie przedsionka foliowymi lub siatkowymi „oknami”. W tej grupie namiotów przedsionki bywają większe od części sypialnej, często spotykane jest także podzielenie części sypialnej na dwie lub trzy oddzielne sypialnie.

WOJSKOWE - HARCERSKIE
Są to brezentowe namioty wieloosobowe, z jedną sypialnią i bez podłogi, lub z podłogą w których śpi się na łóżkach polowych, lub na materacach. Istnieje możliwość zainstalowania piecyka grzewczego.

ROWEROWE
zazwyczaj nie wyodrębnia się ich jako osobnej grupy. Ich najważniejszą cechą jest bardzo mała waga oraz długość złożonego namiotu, ponieważ trzeba go włożyć do sakwy lub przytwierdzić do bagażnika.

Namioty można podzielić także ze względu na kształt:

Kopułowe – Igloo - najbardziej powszechny kształt przy namiotach biwakowych i ekspedycyjnych,
Tunelowe - częsty w przypadku namiotów rodzinnych,
Jednopałąkowe - najczęściej namioty ultralekkie,
Geodezyjne - konstrukcja bardzo odporna na wiatr.